انجمن دوست داران ميراث فرهنگی فارس

مازندرانی‌ها در 5 هزار سال قبل مردانی قوی هیکل و سوارکارانی ماهر بودند
نویسنده : *** - ساعت ۱:۳٠ ‎ب.ظ روز دوشنبه ٢٤ فروردین ۱۳۸۸
 

مازندرانی‌ها در 5 هزار سال قبل مردانی قوی هیکل و سوارکارانی ماهر بودند

 مطالعات فیزیکال آنتروپولوژی روی اسکلت‌های بدست‌آمده از گوهر‌تپه مازندران و همچنین مطالعه روی رژیم غذایی آن‌ها نشان‌ می‌دهد که مازندرانی‌ها در 5 هزار سال قبل مردان قوی هیکلی بوده و سوارکاران بسیار ماهری بودند.

 به گزارش CHN محوطه باستانی گوهرتپه، مهمترین سایت باستانی شناسایی شده در حاشیه جنوبی دریای مازندران است که کاوش‌های باستان‌شناسی در آن حکایت از شهری 5 هزار ساله دارد. بر این اساس مطالعات آنتروپولوژی و دیرین انسان‌شناسی یافته‌های باستان‌شناسی در این محوطه را دانشگاه لهستان بر عهده گرفته است.
 
«علی ماهفروزی»، سرپرست کاوش‌های باستان‌شناسی گوهرتپه مازندران در این‌باره به CHN گفت: «مطالعات آنتروپولوژی (فیزیک بدن) و همچنین دیرین انسان‌شناسی اسکلت‌های بدست آمده از گوهرتپه بر عهده "آرکادیوش سولتی شیاک"، از دانشگاه لهستان است که دستاوردهای بسیار خوبی داشته است.»
 
وی در ادامه گفت: «بر اساس این مطالعات آشکار شد که اقوام ساکن در این منطقه از استان مازندران در 5 هزار سال قبل مردان قوی هیکل و تنومندی بوده و همچنین در سوارکاری بسیار ماهر بوده‌اند.»
 
ماهفروزی در توضیح این مطلب گفت: «مطالعه روی رژیم غذایی اسکلت‌های یافت شده در گوهرتپه نشان می‌دهد که ساکنین این منطقه از رژیم غذایی غنی و نسبتا خوبی برخوردار بودند. بخشی از این رژیم غذایی به جانوران دریایی مربوط می‌شود که به واسطه نزدیکی آب‌های دریای خزر به گوهرتپه، همواره توسط ساکنین آن مورد استفاده بوده است.»
 
در کنار این رژیم غذایی می‌توان به تغذیه مردم گوهرتپه از حیوانات دشت و کوهستان از قبیل غزال، آهو، گاو، خوک، جوجه تیغی و پرندگانی چون اردک اشاره کرد.
 
به گفته کارشناسان، این رژیم غذایی باعث شده تا این مردمان در 5 هزار سال قبل اندامی تنومند و قوی هیکل داشته باشند. اما آنچه در این رژیم غذایی دیده نمی‌شود، استفاده از سبزیجات است.
 
ماهفروزی دراین‌باره گفت: «فقر آهن بشدت در اسکلت‌های بدست‌آمده دیده می‌شود. این مردم در 5 هزار سال قبل کمتر از سبزیجات استفاده می‌کردند و به همین علت گاهی به علت نبود آهن کافی دچار مرگ و میر می‌شدند.»
 
وی افزود: «موضوع استفاده از سبزیجات در اقوام گوهرتپه از جمله مطالعاتی است که به صورت گیاه باستان‌شناسی دنبال می‌شود و یکی از متخصصین ایرانی عهده‌دار این مطالعات است.»
 
یکی دیگر از علل مرگ اقوام 5 هزار سال قبل گوهرتپه استفاده از آب‌های آلوده بوده است. ماهفروزی دراین‌باره گفت: «آب منطقه گاهی دچار بیماری‌های واگیردار خطرناکی می‌شده که همین امر مرگ و میر را به دنبال داشته است.»
 
ماهفروزی همچنین درباره نتایج مطالعات آنتروپولوژی گفت: «مطالعه روی فیزک بدن و استخوان‌های به جای مانده نشان می‌دهد که این مردمان در 5 هزار سال قبل سوارکاران بسیار ماهری بودند.»
 
وی در توضیح این مطلب گفت: «این مطالعات روی کاسه لگن و استخوان‌های پا صورت گرفته است. این استخوان‌ها به علت فعالیت زیاد سوارکاری فرم گرفته‌اند و این موضوع به خوبی قابل مطالعه است.»
 
اهلی کردن اسب پیش از شکل‌گیری گوهرتپه اتفاق افتاد. اما آنچه مورد توجه باستان‌شناسان بوده تقدسی است که به این حیوان داده شده است
 
ماهفروزی دراین‌باه گفت: «احتمالا به علت استفاده زیاد از اسب و همچنین نزدیکی به آن، این حیوان به شکل مقدسی مورد احترام بوده است. زیرا در کاوش‌های باستا‌ن‌شناسی گوهرتپه و در بخش بنای مذهبی، پیکرک‌های زیاد اسب دیده می‌شود که گاهی به صورت ریتون ساخته شده‌ و مورد استفاده قرار گرفته است.
 
در حال حاضر هیــاتی متشــکل از باستان‌شناسان ایرانــی، آلمــانی و لهسـتانی مطالعـه 13 هـزار سـال تـاریخ ســکونت انسان در مازنــدران، از دوره پارینــه ســنگی تــا آغــاز شهرنشــینی را طــی پــروژه بزرگــی آغــاز کردنــد.
 
ایــن نخستین‌باری است که پس از انقلاب چنین مطالعاتی در کشور انجام می‌شود. محور اصلی این مطالعات سایت باستانی گوهرتپه و چندین غــار باسـتانی اسـت کـه در مسیر جاده ساری به بهشهر واقع شـده‌اند.